Rasakallola

ପ୍ରମୁଖ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ କୃତି “ରସକଲ୍ଲୋଳ” ମୂଳତଃ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମଧ୍ୟଯୁଗୀୟ ଓଡ଼ିଆ କବି ଭକ୍ତକବି ଦିନକୃଷ୍ଣ ଦାସଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଲିଖିତ। ରସକଲ୍ଲୋଳ (ଅର୍ଥ “ରସର ତରଙ୍ଗ”) ହେଉଛି ମଧ୍ୟଯୁଗୀୟ ଓଡ଼ିଆ କବିତାର ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କୃତି, ଯାହାକୁ ଭକ୍ତକବି ଦିନକୃଷ୍ଣ ଦାସ ଲେଖିଥିଲେ। ଏହି ଭକ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାରିତ କାବ୍ୟିକ କୃତି ମୁଖ୍ୟତଃ ରାଧା ଏବଂ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ପ୍ରେମ କାହାଣୀ, ବୃନ୍ଦାବନର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗୋପୀମାନଙ୍କ ସହିତ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାରସ୍ପରିକ କ୍ରିୟାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ। ଏହାର ବିଶାଳ ସଙ୍ଗୀତମୟତା ଏବଂ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା, “ରସକଲ୍ଲୋଳ” 34 ଟି ଛାନ୍ଦ (କାନ୍ଥୋ) ରେ ସଂରଚିତ, ଏକ ଅନନ୍ୟ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ସହିତ: ସମଗ୍ର କାବ୍ୟ (କବିତା) ର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଧାଡ଼ି “କ” ଅକ୍ଷର ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଏହା ବିଭିନ୍ନ ଋତୁ, ପ୍ରକୃତିର ମନୋରମ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ପ୍ରେମ ଏବଂ ପୃଥକତାର ଭାବନାକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ଯାହା ସବୁ ବୈଷ୍ଣବ ଦର୍ଶନ ଏବଂ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ନିକଟରେ ସମର୍ପଣରେ ବୁଣାଯାଇଛି। ଏହି ପୁସ୍ତକଟି ପ୍ରାଚୀନ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟରେ ଏହାର କାବ୍ୟିକ ଦକ୍ଷତା, ଗଠନାତ୍ମକ କଳା ଏବଂ ଆଧିଭୌତିକ ଗଭୀରତା ପାଇଁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କୃତି ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ, ଯାହା ଜ୍ଞାନ ଏବଂ ଭକ୍ତି ମାଧ୍ୟମରେ ରାଧା-କୃଷ୍ଣ ଉପାସନାର ସାର ବିଷୟରେ ଅନ୍ତର୍ଦୃଷ୍ଟି ପ୍ରଦାନ କରେ।
Rasakallola by Dr. Haraprasad Mishra is a comprehensive Odia grammar book, widely used for learning and mastering the nuances of the Odia language.